آمریکا مناس را از دست داد
هنگامی که این پایگاه در سال 2001 میلادی باز شد، قرقیزستان معیارهای خاص را مد نظر داشت: قرقیزستان به شدت از حوادث 11 سپتامبر خشمگین بود و سعی داشت به هر طریقی حمایت خود را از مردم آمریکا نشان دهد. به این ترتیب بود که بخشی از خاک خود را در اختیار آمریکایی ها قرار داد تا در برابر آنچه تروریسم جهانی نامیده می شد، بایستد.
هر چند که خودمان هم از گزند تروریست ها در امان نبودیم. نزدیک به 50 تن از نیروهای اطلاعاتی ما طی سال های 1999 تا 2001 از سوی افراط گرایان ازبکستان کشته شدند، جنبشی که از پایه و اساس خود را هم پیمان گروهک القاعده و آموزه های آنها می دانست.
هر رابطه ای با خود فراز و نشیب های بسیاری به همراه دارد اما مساله ای که این روزهای آخر به شدت آزاردهنده شده بود، مساله رابطه قرقیزستان با آمریکا بود. با استقرار پایگاه نظامی ماناس کم کم تغییراتی اساسی در گرایش های کاخ سفید نمود پیدا کرد که دور از انتظار سران بیشکک بود. پیش از این آمریکا همواره به یک سری اولویت های خاص توجه داشت. مسایلی مانند امنیت، دفاع از حقوق بشر و دموکراسی همه شعارهایی بود که آمریکا در آن روزها فریاد می زد. اما با استقرار پایگاه نظامی ماناس مشخص شد که همه آنچه که آمریکا ادعای آن را دارد لحظه به لحظه تغییر می کند. برای آنها هیچ رویکردی به غیر از پایگاه هوایی ماناس اهمیت نداشت. طرحی که هیچ منفعتی برای همسایگان ما نداشت.
دولت جدید قرقیزستان تصویری روشن از انقلابی مردمی است که در سال 2005 در تقابل با فسادهای رایج و با امید به دموکراسی بیشتر بنا شده بود. قرقیزستان را می توان یکی از بزرگ ترین کشورهای دموکرات آسیای مرکزی دانست که البته همه آنچه که آن را از روش سایر کشورهای سلطه طلب منطقه متمایز می کرد به تدریج از میان رفته است. این روزها دوباره میلیون ها تن از مردم قرقیزستان رویای زندگی بهتر و آزادی بیشتر را در سر می پرورانند.
در روزهای انقلاب، آمریکا بنای همراهی با ملت قرقیزستان را داشت اما همه چیز به زودی و به راحتی به فراموشی سپرده شد. گو این که تمامی شعارهای زیبای آنها در استقرار دموکراسی در قرقیزستان صرفا بهانه ای برای تصرف وجبی از خاک کشور جهت استقرار نظامیان خود بود. در آن زمان آمریکا همراهی همیشگی برای ما بود،اما با استقرار پایگاه هوایی آنها تمامی ادعاهای دوستی و مودتشان هم از بین رفت.
طی ماه ها قرقیزستان که آمریکایی ها زمانی پیش از حضور در آن ادعای استقرار دموکراسی و آزادی را داشتند گرفتار ورطه اقتصادی و سیاسی گسترده بود و واشنگتن کمتر وقعی به آن نهاد.
شاید دستور خروج نیروهای آمریکایی از ماناس برای واشنگتن غیرمنتظره باشد و بسیاری از برنامه های استراتژیک آنها در منطقه را منحل کند، اما سران کاخ سفید را به این باور می رساند که باید بیش از این به مسایلی مانند دموکراسی و حقوق بشر که وعده آن را می دادند، توجه کنند. این تنها نکته ای است که آمریکاییان باید از داستان غم انگیز ترک ماناس به خاطر داشته باشند.
ترک ماناس به آمریکا این نکته را یادآوری خواهد کرد که باید از این پس به جای اندیشه صرف به خواسته ها و منافع خود بیشتر به فکر ارزش هایی مانند ثبات و پایداری همپیمانان همیشگی اش باشد. این تنها روشی است که می تواند امنیت و آسایش همه ما را تضمین کند.
