افغانستان؛ ایستگاه دیپلماسی ایران و آمریکا؟
بستری برای یافتن راهی بهتر در بازسازی افغانستان، ایجاد دموکراسی در این کشور، آرامش و ثبات در پاکستان و توقف شورشگری، همچنین بررسی امکان همکاری‌های منطقه‌ای و بین‌المللی برای تقویت ثبات افغانستان و پاکستان از جمله اهداف برگزاری این کنفرانس اعلام شده‌است.حضور ایران در این کنفرانس علاوه بر مسائل امنیتی و وجود مرز مشترک طولانی با افغانستان، آنجایی بیشتر اهمیت پیدا می‌کند که بدانیم، کشورهای عربستان سعودی، امارات متحده عربی، چین، هند و ترکیه نیز به این کنفرانس دعوت شده‌اند و به نوعی در تصمیمات امنیت منطقه‌ای نقش ایفا خواهند کرد و لذا نباید از ضرورت حضور قدرتمندانه و با برنامه در این کنفرانس غافل بود و از این موقعیت ویژه چشم پوشید. از طرفی برخی کارشناسان سیاسی این‌گونه تحلیل می‌کنند که، نشست افغانستان و دعوت از تهران برای شرکت در این کنفرانس، خود زمینه‌ای برای از سرگیری روابط دیپلماتیک ایران و آمریکا خواهد بود و جایگاه موثر و غیرقابل انکار ایران را به عنوان کشوری قدرتمند در ساختار امنیت و ثبات منطقه تثبیت خواهد کرد. باید نظر دست‌اندرکاران دستگاه دیپلماسی کشور را نیز در عین حال به این واقعیت رهنمون کرد که پیشنهاد برگزاری چنین کنفرانسی در حالی صورت می‌گیرد که شورشیان طالبان علاوه بر تسلط نسبی و به دست آوردن قدرت در برخی مناطق افغانستان، اخیراً به تثبیت قدرت خود در بخش «سوات» پاکستان نیز جنبه عملی و قانونی بخشیده و دولت اسلام‌آباد نیز در اقدامی، اداره این منطقه را به طالبان پاکستان واگذار کرده‌است. از این‌رو رهبران گروه یاد شده این امکان را خواهند داشت که قوانین شریعت موردنظر خود را در این منطقه به اجرا گذاشته و امنیت و آموزش ساکنان آن را برعهده بگیرند. همچنین توجه جدی‌تر باید معطوف به این مساله باشد که در زمان حاکمیت طالبان در افغانستان امنیت مرزی ایران همواره مورد تهدید قرار می‌گرفته و ثبات نسبی ایجاد شده در طول سالهای اخیر در مرز، پس از سقوط دولت طالبان و تشکیل دولت ملی و فراگیر حامد کرزای، ایجاد شده است. همگان از جمله دولت‌های غربی و دارای منافع در افغانستان، می‌دانند که نباید نقش موثر جمهوری اسلامی را در تحولات اخیر افغانستان و شکل‌گیری دولت غیرطالبانی نادیده بگیرند و در رویکردهای آینده، برقراری شرایط جدید و ایجاد تحولات تازه نیز نمی‌توان تهران را نادیده انگاشت.لذا منافع دو جانبه و زمینه‌های مشترک همکاری به‌خصوص در حوزه امنیت مرزی و مهار شورشیان، از جمله مواردی مهمی است که می‌تواند به همفکری و نزدیکی مواضع تهران و واشنگتن در موضوع افغانستان عمق بخشد. اما این سوال از هم‌اکنون مطرح است که آیا با توجه به احتمال حضور هم‌زمان دو کشور ایران و آمریکا در جریان برگزاری کنفرانس مربوط به مسائل افغانستان، و ایفای نقش موثر نمایندگان آنان در این اجلاس، امکان عملی و زمینه‌ای برای طرح سایر اختلافات دیرینه و چالش‌برانگیز، میان تهران و واشنگتن نیز فراهم خواهد بود؟ آیا افغانستان، ایستگاه دیپلماسی فعال ایران و آمریکا در کلیه زمینه‌ها خواهد بود؟
