ملتی که گذشته اش را فراموش کند به قهقرا می رود
مجسمه نیم تنه پالمیه ری که در همان عهد ساخته شده در طول زمان براثر باد و باران اندکی آسیب دیده است
«ماتئو پالمیه ری» مورخ، فیلسوف، نویسنده و شاعر انساندوست و بنام ایتالیا 13 ژانویه سال 1406 چشم به جهان گشود و 69 سال عمر کرد. وی که از بانیان رنسانس (تجدید حیات) درایتالیاست در تالیف معروف خود «جدل سیسرو با کوین تی لیان» استدلال کرده است که علت به قهقرا رفتن و عقب ماندگی و تجزیه روم این بوده است که ایتالیایی ها گذشته خود (دوران امپراتوری روم) با آن همه شکوه، خلوص، زیبایی و پیشرفتها را فراموش کرده اند. آنان تاریخ روم و مردانی را که در به وجود آوردنش تلاش و فداکاری کرده بودند به فراموشی سپرده اند و از ارزش خاکی که بر روی آن زندگی می کنند بی خبر شده اند. هموطنان ایتالیایی هنوز هم از خواب غفلت بیدار نشده و در پی به دست آوردن میراث استثنایی و گرانبهای خود نیستند و این میراث همانا تمدن، فرهنگ، وحدت، استقلال و حاکمیت ملی است. همین فراموشکاری باعث افتادن به این بدبختی شده است. ما نباید تمدن درخشان 800 ساله خود را فراموش می کردیم و وارد نفاق، ضعف و ظلمت کنونی می شدیم. از مسافران شرق شنیده ام که روایت کرده اند در سرزمین پارسیان (ایران) مردی همه عمر را بدون این که کسی از او بخواهد و یا با دادن پول و لقب تشویق کند، تاریخ میهن خود را به شعر در آورده تا فراموش نشود (اشاره به فردوسی است). آنان زنده خواهند ماند و نام این شاعر فداکار خودرا زنده و پایدار و محفوظ خواهند داشت.
«پالمیه ری» در دیوان اشعارش به امید روزی است که دانش، ادبیات، هنر و اندیشه که متعلق به همه بشریت باید باشند از یک فواره بیرون بریزند تا همگان بر حسب نیاز از این آب همگانی بهره برگیرند. وی در این زمینه قطعه شعری مشابه سعدی ما دارد که سعدی گفته است: بنی آدم اعضای....